Cảnh báo lừa đảo trực tuyến tháng 10/2026: Thủ đoạn giả danh cơ quan chức năng và cách bảo vệ tài khoản

Tháng 10 năm 2026 đang chứng kiến sự gia tăng mạnh mẽ của các vụ lừa đảo trực tuyến, đặc biệt là các thủ đoạn giả danh cơ quan chức năng, gây thiệt hại lớn về tài chính cho người dùng tại Việt Nam. Các đối tượng lừa đảo liên tục thay đổi chiêu thức, tập trung vào việc khai thác tâm lý lo sợ và thiếu hiểu biết của người dân về các quy định pháp luật cũng như công nghệ mới, đặc biệt sau khi áp dụng xác thực sinh trắc học cho tài khoản ngân hàng.

Các thủ đoạn lừa đảo nổi bật tháng 10/2026

Các kẻ gian ngày càng tinh vi trong việc tạo dựng kịch bản lừa đảo, nhắm vào nhiều đối tượng khác nhau với những chiêu thức đa dạng.

Giả danh cơ quan công an, viện kiểm sát, tòa án

Kẻ gian thường gọi điện hoặc nhắn tin qua Zalo, tự xưng là cán bộ công an, viện kiểm sát, tòa án, thông báo nạn nhân có liên quan đến các vụ án nghiêm trọng như buôn bán ma túy, rửa tiền hoặc lộ lọt thông tin cá nhân. Chúng đe dọa, thao túng tâm lý, yêu cầu nạn nhân khai báo thành khẩn, phối hợp điều tra và chuyển tiền vào tài khoản do chúng chỉ định để “chứng minh không liên quan” hoặc “xác minh tài sản”.

Ví dụ cụ thể: Ngày 1/10/2026, Công an xã Tứ Mỹ (Hà Tĩnh) đã kịp thời ngăn chặn một vụ lừa đảo hơn 1 tỷ đồng khi một người dân chuẩn bị rút tiền tiết kiệm để chuyển theo yêu cầu của đối tượng giả danh công an. Tương tự, ngày 30/9/2026, Công an xã Vĩnh Thanh (Hà Nội) cũng ngăn chặn thành công trường hợp một người bị yêu cầu chuyển hơn 2 tỷ đồng để “chứng minh không liên quan đến đường dây phạm tội”.

Giả danh cán bộ hướng dẫn tích hợp sổ đỏ hoặc cập nhật dữ liệu đất đai

Lợi dụng nhu cầu của người dân về các thủ tục hành chính điện tử, các đối tượng giả danh cán bộ công an, địa chính, UBND để gọi điện hoặc nhắn tin. Chúng yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng, mã OTP, chụp ảnh CCCD, sổ đỏ, hoặc truy cập đường link, quét mã QR, cài đặt ứng dụng giả mạo để chiếm đoạt thông tin và tài sản.

Giả danh nhân viên sàn thương mại điện tử, đơn vị vận chuyển

Các đối tượng thông báo sản phẩm vừa nhận thuộc lô hàng lỗi, hàng cấm hoặc cần thu hồi gấp. Để tạo lòng tin, chúng cung cấp chính xác thông tin đơn hàng của nạn nhân. Sau đó, chúng yêu cầu kết bạn Zalo, Telegram, Facebook hoặc chuyển sang kênh liên lạc khác để xác minh lệnh hoàn tiền, tạo mã thu hồi hoặc nhận tiền bồi thường. Cuối cùng, chúng gửi đường link giả mạo, mã QR hoặc hướng dẫn thao tác để đánh cắp thông tin tài khoản ngân hàng và mã xác thực.

Các thủ đoạn lừa đảo khác

Lừa đảo “phạt nguội” giao thông: Giả danh cơ quan công an, cảnh sát giao thông gửi tin nhắn SMS hoặc các phương thức khác thông báo vi phạm giao thông, kèm đường link giả mạo dẫn đến website có giao diện giống Cổng Dịch vụ công Quốc gia để đánh cắp thông tin ngân hàng.
Lừa đảo trúng thưởng iPhone 18: Thông báo trúng thưởng điện thoại iPhone 18 trị giá 60 triệu đồng, yêu cầu cung cấp số định danh cá nhân, thông tin tài khoản ngân hàng, mã OTP và chuyển trước 10 triệu đồng để làm thủ tục nhận thưởng.
Lừa đảo tống tiền bằng hình ảnh, video nhạy cảm cắt ghép: Thu thập hình ảnh cá nhân trên mạng xã hội, sử dụng công nghệ cắt ghép, chỉnh sửa thành hình ảnh, video nhạy cảm, sau đó gửi cho nạn nhân kèm lời đe dọa phát tán nếu không chuyển tiền.
Lừa đảo qua tài khoản mạng xã hội bị chiếm đoạt: Khi một tài khoản Zalo/Facebook bị chiếm quyền, kẻ gian sẽ giả danh chủ tài khoản để nhắn tin vay tiền người thân, bạn bè.

Bảo vệ tài khoản ngân hàng với xác thực sinh trắc học

Từ ngày 01/7/2024, Ngân hàng Nhà nước đã ban hành Quyết định số 2345/QĐ-NHNN, bắt buộc áp dụng phương thức xác thực sinh trắc học bằng khuôn mặt đối với các giao dịch trực tuyến trên 10 triệu đồng hoặc tổng giá trị trên 20 triệu đồng/ngày, cùng một số giao dịch khác. Việc này nhằm tăng cường bảo mật, giảm thiểu rủi ro lừa đảo.

Các cách xác thực sinh trắc học

Bằng CCCD gắn chip: Điện thoại phải hỗ trợ NFC. Người dùng tìm mục giấy tờ tùy thân trên ứng dụng ngân hàng và quét CCCD gắn chip.
Bằng VNeID: Người dân phải có tài khoản định danh điện tử mức độ 2 và cập nhật ứng dụng ngân hàng, VNeID lên phiên bản mới nhất.
Tại ngân hàng: Nếu không thể tự xác thực bằng hai cách trên, người dân có thể đến trực tiếp phòng giao dịch của ngân hàng để được hỗ trợ.

Cách nhận diện và phòng tránh lừa đảo trực tuyến

Để tự bảo vệ mình trước các chiêu trò lừa đảo, người dân cần trang bị kiến thức và luôn giữ thái độ cảnh giác.

Nhận diện cuộc gọi/tin nhắn lừa đảo giả danh cơ quan chức năng

Cơ quan công an, viện kiểm sát, tòa án tuyệt đối không yêu cầu người dân chuyển tiền qua điện thoại để “phục vụ điều tra”, “chứng minh tài sản” hoặc “chứng minh mình không liên quan đến vụ án”.
Cán bộ công an chỉ mời người dân trực tiếp mang giấy tờ đến trụ sở để được hỗ trợ, không hướng dẫn làm thủ tục qua Zalo và không thu bất kỳ khoản phí nào khi kích hoạt định danh điện tử.
Cơ quan công an không yêu cầu người dân nộp phạt hoặc cung cấp thông tin tài khoản ngân hàng, mật khẩu, mã OTP qua đường link được gửi từ các tin nhắn không xác định.
Khi nhận được cuộc gọi, tin nhắn có dấu hiệu nghi vấn, người dân cần bình tĩnh, không làm theo yêu cầu của đối tượng, chủ động xác minh thông tin và thông báo ngay cho cơ quan công an nơi gần nhất.

Bảo vệ tài khoản ngân hàng và thông tin cá nhân

Tuyệt đối không cung cấp: Mật khẩu, mã OTP, mã PIN, thông tin tài khoản ngân hàng, mã bảo mật (mã đăng nhập ứng dụng, mật mã thẻ ATM, mã OTP giao dịch, mã CVV/CVC) cho bất kỳ ai, kể cả người tự xưng là cán bộ hoặc nhân viên ngân hàng.
Không truy cập đường link lạ, quét mã QR không rõ nguồn gốc: Các đường link và mã QR này có thể dẫn đến website giả mạo, ứng dụng độc hại nhằm đánh cắp thông tin.
Không cài đặt ứng dụng không rõ nguồn gốc: Chỉ cài đặt ứng dụng từ các cửa hàng ứng dụng chính thức và nguồn đáng tin cậy.
Không chia sẻ màn hình, cho phép điều khiển điện thoại từ xa: Kẻ gian có thể lợi dụng để chiếm quyền kiểm soát thiết bị và đánh cắp thông tin.
Kiểm tra kỹ thông tin: Khi có yêu cầu trả hàng, cần chủ động kiểm tra trực tiếp trên ứng dụng thương mại điện tử hoặc liên hệ kênh chăm sóc khách hàng chính thức để xác minh.
Sử dụng xác thực hai yếu tố (2FA): Đây là biện pháp bảo mật hiệu quả giúp tăng cường an toàn cho tài khoản ngân hàng.
Thường xuyên thay đổi mật khẩu mạnh: Đặt mật khẩu dài, kết hợp chữ thường, chữ in hoa, số và ký tự đặc biệt, tránh đặt mật khẩu dễ đoán hoặc chứa thông tin cá nhân.
Chỉ giao dịch trên các trang web uy tín: Đảm bảo URL bắt đầu bằng “https://” và có biểu tượng ổ khóa.
Cập nhật hệ điều hành điện thoại và ứng dụng ngân hàng thường xuyên: Các bản cập nhật thường bao gồm các cải tiến bảo mật.
Kiểm tra lịch sử giao dịch thường xuyên: Kịp thời phát hiện giao dịch bất thường và liên hệ ngân hàng.
Khóa thẻ thanh toán online khi không dùng: Giảm thiểu rủi ro bị lợi dụng.
Cảnh giác với các ưu đãi hấp dẫn bất thường: Không để tâm lý “săn sale” khiến bản thân trở thành mục tiêu của lừa đảo.
Khi tài khoản mạng xã hội bị chiếm đoạt: Đổi mật khẩu, đăng xuất khỏi tất cả thiết bị, kiểm tra lịch sử đăng nhập, ứng dụng liên kết, quyền quản trị trang và phương thức thanh toán. Chỉ sử dụng tính năng khôi phục trong ứng dụng chính thức.

Phải làm gì khi nghi ngờ bị lừa đảo hoặc đã cung cấp thông tin/chuyển tiền?

Nếu bạn nghi ngờ mình là nạn nhân của lừa đảo hoặc đã vô tình cung cấp thông tin nhạy cảm/chuyển tiền, hãy hành động nhanh chóng để giảm thiểu thiệt hại.

Ngừng ngay giao dịch.
Liên hệ ngân hàng để khóa tài khoản khi cần thiết.
Lưu giữ tin nhắn, số điện thoại, lịch sử giao dịch và trình báo cơ quan công an gần nhất để được hỗ trợ.

Uncategorized